Vùng đất được cho là “chó ăn đá – gà ăn sỏi” tại tỉnh Ninh Bình, giờ lại là nơi mang lại nguồn thu nhập chính cho bà con các xã vùng đồi núi của tỉnh nhờ vào việc phát triển mô hình trồng na rải vụ đem lại năng suất, giá trị kinh tế cao.
Từ năm 2021, sau khi Trung tâm Nông nghiệp công nghệ cao và Xúc tiến thương mại (nay là Trung tâm Khuyến nông và Xúc tiến thương mại tỉnh Ninh Bình) triển khai đề tài khoa học, đưa vào thử nghiệm và hỗ trợ phát triển mô hình trồng thâm canh na rải vụ, cây na đã là cứu tính cho vùng đất đồi cằn cỗi tại một số huyện Nho Quan, Gia Viễn (cũ) tỉnh Ninh Bình.
Dựa vào đặc điểm sinh trưởng của cây, với những tiến bộ kỹ thuật được cán bộ khuyến nông hướng dẫn, người dân áp dụng kỹ thuật xử lý như tuốt lá, đốn cành, xử lý ra hoa trái vụ, nên cây na có thể ra hoa – kết trái rải rác từ tháng 3 đến tháng 10 âm lịch. So với các cây trồng truyền thống, cây na trái vụ đang có ưu điểm hơn hẳn: dễ chăm sóc, một năm cho thu hoạch 2 lần, giá trị kinh tế cao, dễ tiêu thụ và đặc biệt khắc phục được tình trạng được mùa mất giá.
Khi chưa ứng dụng khoa học kỹ thuật vào chăm sóc na trái vụ, quả na thường có nhiều sâu bệnh, mẫu mã xấu, bán không được hàng. Tuy nhiên, với sự tuân thủ quy trình sản xuất tuyệt đối nên chất lượng quả na được đảm bảo hơn, giá bán được ổn định hơn.
Tại vườn na rải vụ xã Quỳnh Lưu, tỉnh Ninh Bình (mới) với giá bán tại vườn luôn ổn định từ 25.000- 35.000 đồng/kg tùy loại, 1 ha trồng cho thu nhập trung bình khoảng 300 triệu đồng. Sau khi trừ hết chi phí, mỗi ha đất trồng na bà con ở đây lãi trên 150 triệu đồng/năm.
Với những giá trị kinh tế mang lại từ mô hình na rải vụ, từ những năm đầu sau khi triển khai mô hình na rải vụ trên địa bàn tỉnh chỉ có khoảng trên 10 ha, đến nay toàn tỉnh đã nhân rộng và phủ kín trên 300 ha diện tích trồng na (nhiều nhất tại các vùng đồi xã Quỳnh Lưu, Gia Viễn (mới). Các sản phẩm na dai Phú Long, na Gia Hòa đã dần khẳng định được thương hiệu, được xây dựng sản phẩm OCOP, Vietgap và tham gia trên nhiều sàn thương mại điện tử.
Lại một mùa na mới đang đến, một vùng đất đồi trơ cằn ngày nào nay đã phủ kín những tán na xanh mướt, trĩu quả báo hiệu một mùa bội thu.
Hình ảnh: Mô hình na rải vụ tại xã Quỳnh Lưu – tỉnh Ninh Bình
Nguyễn Thị Hồng – Trung tâm KN- XTTM
